Πώς θα εφαρμοσθούν οι αλλαγές σε εργασιακές σχέσεις - μισθούς...

Τίποτα δεν θα είναι το ίδιο από την 1/1/2011. Με τις ειδικές επιχειρησιακές συμβάσεις θα μπορούν να συμφωνούνται, σε επίπεδο επιχείρησης, οι μειώσεις μισθών και οι απολύσεις...

Σε ατομικό επίπεδο, ωστόσο, θα ρυθμίζονται οι όροι εργασίας (ωράρια, παροχές, βάρδιες, κ.ά.) αν δεν υπογραφεί συλλογική συμφωνία, καθώς καταργείται το δικαίωμα προσφυγής στη Διαιτησία για τα θέματα αυτά.

Υπό διαπραγμάτευση τίθενται από το νέο χρόνο -για πρώτη φορά σε επίπεδο επιχείρησης- οι μισθοί, τα ωράρια εργασίας ακόμη και η διατήρηση ή μη των θέσεων εργασίας.

Ο νέος εργασιακός νόμος που ψηφίστηκε στη Βουλή και θα ισχύσει άμεσα δίνει «σήμα» για μειώσεις μισθών από 10% - 25% χωρίς διαπραγμάτευση στις ΔΕΚΟ και ύστερα από διαπραγμάτευση και συμφωνία με τις ειδικές επιχειρησιακές συμβάσεις στον ιδιωτικό τομέα.

Οπως εκτιμά στην «Η» ο επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ καθηγητής Σ. Ρομπόλης οι μειώσεις των μισθών, εκτός από τη συμπίεση του βιοτικού επιπέδου, θα προκαλέσουν μια απώλεια εισφορών 2 δισ. ευρώ τον επόμενο χρόνο στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης και θα οδηγήσουν, ιδιαίτερα από το 2015 και μετά (με την εφαρμογή των αναλογικών συντάξεων) σε ακόμη χαμηλότερες συντάξεις...

Τα «γκρίζα» σημεία

 Μολονότι ο νέος εργασιακός νόμος δεν επιβάλλει «αυτόματα» τις μειώσεις μισθών στον ιδιωτικό τομέα, κύκλοι της αγοράς τις θεωρούν δεδομένες λόγω της ύφεσης που πλήττει την οικονομία και τις επιχειρήσεις. Ο νέος νόμος «αποκεντρώνει» τη διαπραγμάτευση για τις μειώσεις και τις απολύσεις που θα πρέπει να γίνουν σε ετήσια βάση σε επιχειρησιακό επίπεδο, είτε με το επιχειρησιακό σωματείο είτε με την Ομοσπονδία των εργαζομένων σε κάθε κλάδο (αν δεν υπάρχει σωματείο).

Η «αχίλλειος πτέρνα» του νέου νόμου, είναι το γεγονός ότι καταργεί το δικαίωμα προσφυγής στη Διαιτησία για τους όρους εργασίας. Ο Οργανισμός Μεσολάβησης και Διαιτησίας θα μπορεί, δηλαδή, να εκδίδει αποφάσεις (σε περίπτωση διαφωνίας σωματείου και εργοδότη) μόνο για τους μισθούς.

Ετσι, εφόσον οι διαπραγματεύσεις για τους όρους εργασίας (ωράρια, παροχές, κανονισμούς εργασίας, βάρδιες κ.ά.) «ναυαγήσουν», τον τελικό λόγο θα έχει ο εργοδότης και οι όροι θα επιβάλλονται μονομερώς σε ατομικό επίπεδο.

Ο νέος νόμος ενισχύει το διευθυντικό δικαίωμα στη διαχείριση του προσωπικού (ακόμη και των μερικώς απασχολουμένων για τους οποίους καταργούνται οι προσαυξήσεις ωρομισθίου 7,5% αν απασχολούνται λιγότερο από 4 ώρες την ημέρα και 10% αν καλούνται να εργαστούν επιπλέον ώρες) και μειώνει το κόστος των αποζημιώσεων λόγω απόλυσης (όπου εφαρμόζεται επιχειρησιακή σύμβαση και για τους νέους (αν είναι σε δοκιμαστική περίοδο 1 έτους δεν αποζημιώνονται και αν έχουν απασχοληθεί έως 2 χρόνια θα δικαιούνται αποζημίωση 1 μισθού, αντί των 2 έως σήμερα).

Διαπραγματεύσεις

Ο νέος νόμος «ανοίγει» παράθυρο για την εφαρμογή διαφορετικών μισθών σε κάθε επιχείρηση μέσω των ειδικών επιχειρησιακών συμβάσεων.

Οι συμβάσεις αυτές, λειτουργώντας ως «ανάχωμα» στις ατομικές συμφωνίες, θα καθορίζουν νέους μισθούς που θα μπορεί να αποκλίνουν έναντι των κλαδικών όχι όμως και έναντι της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, όπως αρχικά προέβλεπε ο νόμος για το Μνημόνιο.

Αν δεν υπογραφεί επιχειρησιακή σύμβαση, θα ισχύει η κλαδική εφόσον τα συνδικάτα έχουν φροντίσει να την υπογράψουν και οι αντιπροσωπευτικές οργανώσεις έχουν ζητήσει από το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης να την κηρύξει ως γενικά υποχρεωτική και για τα μη μέλη τους (διατηρείται η επέκταση).

Έτσι, μόνο σε 2 περιπτώσεις οι όροι αμοιβής θα ρυθμίζονται σε ατομικό επίπεδο:

1. Αν οι Ομοσπονδίες δεν έχουν υπογράψει κλαδική σύμβαση και έχει λήξει η εξάμηνη μετενέργειά της και

2. Αν δεν προσφύγουν, σε περίπτωση «εμπλοκής» των διαπραγματεύσεων, στον ΟΜΕΔ για να ζητήσουν να εκδοθεί απόφαση Διαιτησίας για την κλαδική σύμβαση (η απόφαση αυτή ισχύει υποχρεωτικά εφόσον δεν υπάρξει δικαστική προσφυγή ή θα ισχύει με βάση τη δικαστική απόφαση που υποχρεωτικά θα εκδίδεται μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα).

Τα συνδικάτα αλλά και πανεπιστημιακοί θεωρούν ότι ο νέος νόμος θέτει πολλούς νέους περιορισμούς στη Διαιτησία (π.χ. να λαμβάνεται υπόψη η οικονομική κατάσταση των επιχειρήσεων και να λειτουργεί ο ΟΜΕΔ με ομόφωνες αποφάσεις των κοινωνικών εταίρων) όμως, παραδέχονται ότι το «κλειδί» για τη διατήρηση του θεσμού των κλαδικών συμβάσεων θα εξακολουθήσουν να το κρατούν οι Ομοσπονδίες που θα παραμείνουν δραστήριες και παρούσες στο «μέτωπο» των συλλογικών διαπραγματεύσεων...

Επτά σημεία επισημαίνει το υπουργείο εργασίας
Το non paper για τις αλλαγές στις συμβάσεις

Η «μετωπική» σύγκρουση με τα συνδικάτα υποχρέωσε χθες την κυβέρνηση και την ηγεσία του υπουργείου Εργασίας να κυκλοφορήσουν non paper για τις αλλαγές που έρχονται από το νέο χρόνο στις συμβάσεις.

Στο non paper υποστηρίζεται, μεταξύ των άλλων ότι:

1. «Αν δεν είχε γίνει η διαπραγμάτευση με την τρόικα, όχι μόνο οι επιχειρησιακές θα ήταν γενικευμένα χωρίς όρους κάτω από τις κλαδικές, αλλά και οι κλαδικές θα μπορούσαν να κινούνται κάτω από την εθνική γενική συλλογική σύμβαση εργασίας. Επομένως δεν θα υπήρχε κατώφλι ασφαλείας στο πόσο θα πέσουν οι μισθοί».

2. «Διατηρώντας την αρχή της «συρροής» (επιβάλει τη χρήση της σύμβασης εκείνης που είναι η καλύτερη για τον εργαζόμενο) προστατεύουμε τις κλαδικές συμβάσεις οι οποίες εξακολουθούν να ισχύουν και να υπερισχύουν εάν εργοδότες και εργαζόμενοι δεν συμφωνήσουν και δεν υπογράψουν ειδική επιχειρησιακή σύμβαση εργασίας».

3. «Το νομοσχέδιο που κατατέθηκε δεν έχει ως στόχο τη μείωση των μισθών. Πρωτίστως στοχεύει στην προστασία των θέσεων εργασίας σε αυτή την πολύ δύσκολη περίοδο που περνάμε. Αλλωστε, μια κυβέρνηση δεν μπορεί και δεν πρέπει να προδικάζει ποιο θα είναι το αποτέλεσμα μιας ελεύθερης συνολικής διαπραγμάτευσης, είτε αυτή γίνεται σε εθνικό, είτε σε κλαδικό, είτε σε επιχειρησιακό επίπεδο».

4. «Οι απολύσεις τίθενται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και συμφωνούνται από κοινού. Ετσι δεν επιλέγει αυθαίρετα ο εργοδότης, αλλά πρέπει να συμφωνήσει και το σωματείο για τον αριθμό των απολύσεων που θα γίνουν όσο διαρκεί η ειδική επιχειρησιακή σύμβαση. Ο εργοδότης οφείλει να τηρήσει τη συμφωνία. Αντίθετα χωρίς συμφωνία θα μπορούσε να κάνει χρήση της κείμενης νομοθεσίας και να απολύει 5% του προσωπικού το μήνα χωρίς ποσοτικούς περιορισμούς».

5. «Αποκλίσεις γίνονται μόνο μετά από σύμφωνη γνώμη εργοδοτών και εργαζομένων και επιπροσθέτως, για να υπάρχει διαφάνεια στον κάθε εργαζόμενο, στον κάθε πολίτη σε ποιο σημείο υπάρχει πρόβλημα στην επιχείρηση και ποιο είναι αυτό, η απόφαση για υπαγωγή σε ΕΕΣΣΕ πρέπει να αιτιολογηθεί γραπτώς και να λάβει γνώση το Συμβούλιο Κοινωνικού Ελέγχου».

6. «Εξασφαλίζουμε τη διαπραγματευτική δύναμη των εργαζομένων στις μικρές επιχειρήσεις, καθώς στις περιπτώσεις εκείνες που απασχολούνται λιγότεροι από 50, εκπροσωπούνται ή από το σωματείο τους ή αν δεν υπάρχει, διότι δεν υπάρχει σωματείο για τις επιχειρήσεις κάτω από είκοσι άτομα, από το κλαδικό τους σωματείο ή την ομοσπονδία, η διαπραγματευτική δύναμη των οποίων έχει τη δική της βαρύτητα».

7. «Δίνουμε κίνητρα στους κοινωνικούς εταίρους, να διαπραγματευθούν έντιμα και με ειλικρίνεια το παρόν και το μέλλον τους».

Πηγή: "Ημερησία"...Άρθρο Γιώργου Γάτου...17.12.2010

Ανάρτηση: "Megaline"...19.12.2010...